Przez lata wielu polskich kierowców mogło korzystać z prawa jazdy, na którym nie widniała data końcowa ważności dokumentu. To jednak się zmieni. Bezterminowe prawa jazdy zostaną objęte obowiązkową wymianą, ale kierowcy nie muszą jeszcze biec do urzędu. Wielka wymiana dokumentów rozpocznie się dopiero w 2028 roku i potrwa przez kolejne pięć lat.
Bezterminowe prawo jazdy zniknie
Od 2013 roku w Polsce nie wydaje się już bezterminowych praw jazdy. Nowe dokumenty mają określony termin ważności, który w przypadku standardowego prawa jazdy może wynosić maksymalnie 15 lat. W zależności od stanu zdrowia kierowcy okres ten może być jednak krótszy.
Starsze dokumenty nadal pozostają ważne, ale ich właściciele również będą musieli je w przyszłości wymienić. Dotyczy to praw jazdy wydanych do 18 stycznia 2013 roku.
Kiedy trzeba będzie wymienić dokument?
Obowiązkowa wymiana bezterminowych praw jazdy została zaplanowana na lata 2028–2033. Zgodnie z obecnymi przepisami proces rozpocznie się 19 stycznia 2028 roku, a zakończy 18 stycznia 2033 roku. Oznacza to, że w 2026 roku osoby posiadające bezterminowe prawo jazdy nie muszą wymieniać dokumentu tylko z tego powodu.
Skala operacji będzie ogromna. Według szacunków wymiana może objąć nawet około 15 mln dokumentów. Nowe prawa jazdy będą już miały określony termin ważności.
Są jednak sytuacje, w których trzeba działać wcześniej
Bezterminowe prawo jazdy nie oznacza, że dokument nigdy nie wymaga wymiany. Kierowca powinien zgłosić się po nowy dokument między innymi wtedy, gdy uzyska kolejną kategorię prawa jazdy, zgubi lub zniszczy dokument albo zmieni nazwisko. W takich sytuacjach wymiana jest konieczna niezależnie od tego, że stare prawo jazdy formalnie nie miało daty końcowej ważności.
W przypadku terminowych praw jazdy najważniejsza jest data wskazana na dokumencie. Można ją znaleźć na odwrocie prawa jazdy w rubryce oznaczonej numerem 11. Termin ważności dokumentu można również sprawdzić w aplikacji mObywatel.
Lepiej nie przegapić terminu
Kierowcy powinni pilnować daty ważności prawa jazdy. Jazda po wygaśnięciu uprawnień może zakończyć się mandatem w wysokości 1500 zł. Policjant może również uniemożliwić dalszą jazdę i konieczne będzie zapewnienie innego kierowcy, który odbierze samochód. W poważniejszych przypadkach sprawa może trafić do sądu.
Nie oznacza to jednak, że każdy posiadacz starego prawa jazdy musi już teraz składać wniosek o wymianę. Właściciele bezterminowych dokumentów, których nie dotyczy żadna z innych przyczyn wymiany, mogą spokojnie korzystać z obecnego dokumentu do czasu rozpoczęcia ustawowego procesu wymiany.
Co z seniorami?
Zmiany nie oznaczają automatycznego odebrania prawa jazdy osobom starszym. Przy wymianie dokumentu znaczenie będzie miał stan zdrowia kierowcy i wynik badania lekarskiego. Lekarz może określić krótszy okres ważności nowego prawa jazdy, jeśli uzna, że wymaga tego stan zdrowia kierującego.
Najważniejsza wiadomość dla właścicieli bezterminowych praw jazdy jest więc prosta: w 2026 roku nie ma obowiązku masowej wymiany dokumentów. Na obowiązkową wymianę przyjdzie czas od 2028 roku, a cały proces ma zakończyć się w styczniu 2033 roku.